Rak in situ piersi (D05): zachorowania w Polsce

Grupa D00–D09: Nowotwory in situ · Dane: Narodowy Instytut Onkologii im. Marii…, Centrum e-Zdrowia, Rejestr Systemów Ko…, GUS, Bank Danych Lokalnych, „Ludność o…, okres KRN 2000–2023; GUS: ludność 31 XII 2023 · aktualizacja 2026-10-02

W 2023 r. do Krajowego Rejestru Nowotworów zgłoszono 1 632 zachorowania z kodem D05 (rak in situ piersi) — 4,34 na 100 tys. mieszkańców Polski. Wobec średniej z lat 2000–2004, czyli 284 zachorowania rocznie, liczba zgłoszeń wzrosła o 367 proc. Najwyższą zapadalność surową w 2023 r. ma grupa wieku 65-69: 11,71 na 100 tys. osób w tym wieku. To liczby o zachorowaniach, nie o leczeniu: zbiór nie mówi, ilu chorych się leczyło ani z jakim wynikiem.

To kod z zakresu D00–D09, czyli nowotwór in situ, a nie złośliwy. Tych dziewięciu kodów nie wolno dodawać do sumy nowotworów złośliwych.

Liczby

WskaźnikWartośćmediana 98 kodówPozycjaOkres
Zachorowania zgłoszone w 2023 r.1 632 zachorowań32325/982023
Zapadalność surowa w 2023 r.4,34 na 100 tys. mieszkańców0,8625/982023
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023367 %369/982000–2023
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r.99,8 % zgłoszeń46,810/982023
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r.36,8 % zgłoszeń56,487/982023
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023377 z 380 powiatów33128/982019–2023

Zgłoszenia rok po roku (2000–2023)

Mianownikiem współczynnika jest ludność Polski z tego samego roku (GUS, stan 31 XII). Współczynnik jest surowy: nie jest ustandaryzowany względem wieku, więc samo starzenie się ludności podnosi go przy niezmiennej zachorowalności w każdym roczniku.

RokZgłoszeniaNa 100 tys.Udział w zgłoszeniach roku (98 kodów)
20002090,550,18 %
20012630,690,22 %
20022960,770,24 %
20033170,830,25 %
20043330,870,26 %
20054291,120,31 %
20064181,100,31 %
20075181,360,37 %
20085491,440,38 %
20097201,890,49 %
20107331,900,50 %
20118232,140,55 %
20129192,380,58 %
20139102,360,57 %
20141 0262,670,62 %
20151 0602,760,63 %
20161 1112,890,65 %
20171 1633,030,68 %
20181 1472,990,66 %
20191 2283,200,69 %
20209792,570,65 %
20211 3353,520,77 %
20221 4483,830,78 %
20231 6324,340,85 %

Płeć i wiek (2023)

PłećZgłoszeniaLudnośćNa 100 tys. osób tej płci
Kobiety1 62919 454 1098,37
Mężczyźni318 182 3990,02

Zbiór ma dwie kategorie płci i nic poza nimi.

Grupa wiekuKobietyMężczyźniRazemLudnośćNa 100 tys.
00-040001 631 9880,00
05-090001 983 5720,00
10-140002 051 0680,00
15-190001 909 0960,00
20-241011 786 7310,06
25-296062 083 0510,29
30-34240242 573 9660,93
35-39471482 990 8001,60
40-44960963 177 5923,02
45-4917411752 929 5475,97
50-5425002502 443 34310,23
55-5919401942 182 0338,89
60-6423702372 343 82710,11
65-6929502952 519 59011,71
70-7416901692 108 9098,01
75-79781791 320 1765,98
80-8437037784 3614,72
85+21021816 8582,57

Województwa

Zapadalność to średnia roczna z pięciu lat: zachorowania z lat 2019–2023 podzielone przez sumę ludności z tych lat (osobolata). Pięć lat zamiast jednego, bo przy jednym roku liczby w mniejszych województwach skakałyby przypadkiem. Przy każdej wartości stoi 95-procentowy przedział ufności Wilsona.

WojewództwoZachorowania 2019–2023OsobolataNa 100 tys. roczniePrzedział ufności 95%Pozycja
Wielkopolskie81917 487 3554,684,37 – 5,021/16
Dolnośląskie60014 473 5824,153,83 – 4,492/16
Zachodniopomorskie3308 279 6933,993,58 – 4,443/16
Pomorskie45711 778 7903,883,54 – 4,254/16
Kujawsko-pomorskie37510 124 5223,703,35 – 4,105/16
Mazowieckie99927 474 7173,643,42 – 3,876/16
Świętokrzyskie2155 967 9013,603,15 – 4,127/16
Śląskie76021 972 5113,463,22 – 3,718/16
Podlaskie1975 765 2353,422,97 – 3,939/16
Małopolskie54917 132 6093,202,95 – 3,4810/16
Podkarpackie33110 460 0363,162,84 – 3,5211/16
Lubelskie31410 239 1613,072,75 – 3,4312/16
Warmińsko-mazurskie1966 907 3982,842,47 – 3,2613/16
Opolskie1334 766 2192,792,35 – 3,3114/16
Łódzkie27312 006 5432,272,02 – 2,5615/16
Lubuskie744 945 4071,501,19 – 1,8816/16

Przedziały ufności województwa o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica jest istotna statystycznie. Nie znaczy to, że tłumaczy ją opieka zdrowotna: współczynnik jest surowy, a województwa różnią się strukturą wieku.

Powiaty

Zachorowania z lat 2019–2023 przypisane do powiatu, podzielone przez osobolata tego powiatu. Zbiór nie mówi, czy powiat to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania — opis zbioru tego nie rozstrzyga, więc piszemy „przypisane do powiatu”. Współczynnik jest surowy: plik powiatowy nie ma wieku, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku.

3 z 380 powiatów nie ma w zbiorze żadnego wiersza z tym kodem w latach 2019–2023. Nie piszemy tam zera: plik ma osobno 121 238 wierszy z jawnym zerem, więc brak wiersza znaczy w nim coś innego.

Poniżej 20 powiatów o najwyższej zapadalności surowej z 377, które zgłosiły co najmniej jedno zachorowanie. Pełna lista wchodzi po wczytaniu strony.

PowiatWojewództwoZachorowania 2019–2023OsobolataNa 100 tys. roczniePrzedział ufności 95%
Sopot (miasto na prawach powiatu)pomorskie17165 76610,266,40 – 16,42
Konin (miasto na prawach powiatu)wielkopolskie30347 9318,626,04 – 12,31
Gdańsk (miasto na prawach powiatu)pomorskie1902 417 4367,866,82 – 9,06
Poznań (miasto na prawach powiatu)wielkopolskie2112 707 4187,796,81 – 8,92
Leszno (miasto na prawach powiatu)wielkopolskie22307 6517,154,72 – 10,83
Wrocław (miasto na prawach powiatu)dolnośląskie2353 338 5957,046,19 – 8,00
powiat polickizachodniopomorskie29417 9936,944,83 – 9,96
Kielce (miasto na prawach powiatu)świętokrzyskie61933 9376,535,09 – 8,39
Gliwice (miasto na prawach powiatu)śląskie55866 7506,354,88 – 8,26
powiat sejneńskipodlaskie695 6196,272,88 – 13,69
powiat oławskidolnośląskie24386 2266,214,18 – 9,25
powiat choszczeńskizachodniopomorskie14228 4896,133,65 – 10,29
powiat krotoszyńskiwielkopolskie23379 4746,064,04 – 9,10
powiat bydgoskikujawsko-pomorskie37617 0966,004,35 – 8,26
Jelenia Góra (miasto na prawach powiatu)dolnośląskie23384 0875,993,99 – 8,99
Kraków (miasto na prawach powiatu)małopolskie2393 991 7125,995,27 – 6,80
powiat pruszkowskimazowieckie52877 1355,934,52 – 7,77
powiat grodziski (wielkopolskie)wielkopolskie15258 3255,813,52 – 9,58
powiat rawickiwielkopolskie17296 4055,743,58 – 9,19
Gdynia (miasto na prawach powiatu)pomorskie701 220 8265,734,54 – 7,24

Przedziały ufności powiatu o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica nie jest przypadkiem. Iloraz skrajnych wartości to 43,65 — i jest zdominowany przez strukturę wieku, bo to współczynnik surowy. Plik powiatowy nie ma grupy wieku, więc standaryzacji policzyć się nie da, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku. Tej liczby nie czytaj jako różnicy w zachorowalności ani jako oceny opieki w powiecie.

Czego w tych danych nie ma

Źródła

Powiązane

Inne: Nowotwory

C00 Nowotwór złośliwy wargi · C01 Nowotwór złośliwy nasady języka · C02 Nowotwór złośliwy innych i nieokreślonych części języka · C03 Nowotwór złośliwy dziąsła · C04 Nowotwór złośliwy dna jamy ustnej · C05 Nowotwór złośliwy podniebienia · C06 Nowotwór złośliwy innych i nieokreślonych części jamy ustnej · C07 Nowotwór złośliwy ślinianki przyusznej · C08 Nowotwór złośliwy innych i nieokreślonych dużych gruczołów ślinowych · C09 Nowotwór złośliwy migdałka · C10 Nowotwór złośliwy części ustnej gardła · C11 Nowotwór złośliwy części nosowej gardła · C12 Nowotwór złośliwy zachyłka gruszkowatego · C13 Nowotwór złośliwy części krtaniowej gardła · C14 Nowotwór złośliwy o innym i nieokreślonym umiejscowieniu w obrębie wargi, jamy ustnej i gardła · C15 Nowotwór złośliwy przełyku · C16 Nowotwór złośliwy żołądka · C17 Nowotwór złośliwy jelita cienkiego · C18 Nowotwór złośliwy jelita grubego · C19 Nowotwór złośliwy zgięcia esiczo-odbytniczego · C20 Nowotwór złośliwy odbytnicy · C21 Nowotwór złośliwy odbytu i kanału odbytu · C22 Nowotwór złośliwy wątroby i przewodów żółciowych wewnątrzwątrobowych · C23 Nowotwór złośliwy pęcherzyka żółciowego · wszystkie