Jak sprawdzić szpital przed leczeniem: 63 wskaźniki jakości NFZ po ludzku
Okres danych: 2025 (śmiertelność: za rok poprzedzający)
NFZ publikuje co roku 63 wskaźniki jakości dla każdej placówki z osobna: 857 szpitali, 6468 przychodni POZ i 5044 poradni specjalistycznych. Publikuje je pojedynczo, w arkuszu, bez wyjaśnienia. Tu każdy wskaźnik ma stronę: co mierzy po ludzku, co mówi rozporządzenie, jak go policzono, jaka jest wartość dla Polski i mediana, jak wygląda rozrzut między placówkami i czego z niego wyczytać nie wolno.
To nie jest ranking szpitali. Nie sumujemy wskaźników w jedną ocenę i nie wskazujemy „najlepszej” placówki. Dane NFZ nie mają korekty o ciężkość przypadków: szpital, który przyjmuje najciężej chorych, wypada w surowych liczbach gorzej. Przy każdym wskaźniku piszemy, czego z niego wyczytać nie wolno.
Jak czytać te liczby
Zacznij od tego, co Cię czeka: poród, zaćma, endoproteza, udar. Każda grupa poniżej odpowiada jednej sytuacji.
Otwórz wskaźnik i przeczytaj „czego nie mierzy”, zanim spojrzysz na tabelę.
W tabelu placówek patrz na mianownik. Poniżej 50 pacjentów jeden przypadek zmienia wynik o kilka punktów; oznaczamy takie wiersze.
Porównuj przedziały ufności, nie same wartości. Jeśli przedziały dwóch szpitali nachodzą na siebie, dane nie rozstrzygają, który jest lepszy.
Sprawdź profil szpitala: jedna dobra liczba to za mało, a jedna zła bywa przypadkiem. Powtarzalne odchylenia opisaliśmy w artykule o outlierach.
63 wskaźniki w 11 grupach
Powikłania po zabiegach
Ile razy po planowym zabiegu albo po operacji zaćmy zdarzyło się coś, co zdarzać się nie powinno. Mierzą to, co szpital sprawozdał.
K.I.1 Zator płucny po planowym zabiegu: Ilu pacjentów przyjętych planowo na zabieg miało w szpitalu zator płucny. Liczone na 1000 pacjentów, nie w procentach. Polska: 0,358 na 1000 pacjentów; 804 placówek.
K.I.2 Sepsa po planowym zabiegu: Ilu pacjentów przyjętych planowo na zabieg miało w szpitalu sepsę. Liczone na 1000 pacjentów, nie w procentach. Polska: 1,16 na 1000 pacjentów; 804 placówek.
K.I.7 Pęknięcie torebki tylnej przy zaćmie: Jak często podczas usuwania zaćmy pęka torebka tylna soczewki. To najczęstsze powikłanie śródoperacyjne tego zabiegu. Polska: 0,105 %; 263 placówek.
K.I.8 Pogorszenie widzenia po zaćmie: Jaki odsetek pacjentów po usunięciu zaćmy miał sprawozdane pogorszenie ostrości widzenia. Polska: 3,27 %; 263 placówek.
K.I.9 Zapalenie wnętrza gałki po zaćmie: Jak często po usunięciu zaćmy wystąpiło zapalenie wnętrza gałki ocznej, rzadkie, ale groźne powikłanie. Polska: 0,042 %; 263 placówek.
Leczenie udaru
Czy szpital leczy udar przyczynowo (tromboliza, trombektomia) i czy pacjent trafia potem na rehabilitację.
K.I.3 Tromboliza w udarze niedokrwiennym: Jaki odsetek pacjentów z udarem niedokrwiennym dostał leczenie trombolityczne, czyli lek rozpuszczający skrzep. To leczenie działa tylko w pierwszych godzinach od udaru. Polska: 19,90 %; 188 placówek.
K.I.4 Trombektomia w udarze niedokrwiennym: Jaki odsetek pacjentów z udarem niedokrwiennym miał trombektomię mechaniczną, czyli usunięcie skrzepu cewnikiem. Zabieg wykonują tylko wybrane ośrodki. Polska: 7,63 %; 188 placówek.
K.I.5 Trombektomia po trombolizie: Jaki odsetek pacjentów z udarem niedokrwiennym dostał oba leczenia: najpierw trombolizę, potem trombektomię mechaniczną. Polska: 3,75 %; 188 placówek.
K.I.10 Rehabilitacja po udarze: Jaki odsetek pacjentów po udarze niedokrwiennym lub krwotocznym trafił na rehabilitację finansowaną przez NFZ. Polska: 32,98 %; 397 placówek.
Rehabilitacja po leczeniu
Czy po endoprotezie biodra i po zawale pacjent dostał rehabilitację opłaconą przez NFZ.
K.I.6 Rehabilitacja po endoprotezie biodra: Jaki odsetek pacjentów po wszczepieniu endoprotezy stawu biodrowego trafił na rehabilitację finansowaną przez NFZ. Polska: 23,26 %; 281 placówek.
Jak często pacjent wraca do szpitala po wypisie. Powrót bywa powikłaniem, ale bywa też zaplanowanym etapem leczenia.
K.I.12 Powrót do szpitala po pęcherzyku: Jaki odsetek pacjentów po usunięciu pęcherzyka żółciowego (cholecystektomii) wrócił do szpitala po wypisie. Polska: 4,76 %; 500 placówek.
K.I.13 Powrót do szpitala po wyrostku: Jaki odsetek pacjentów po wycięciu wyrostka robaczkowego (appendektomii) wrócił do szpitala po wypisie. Polska: 5,18 %; 470 placówek.
K.I.14 Powrót do szpitala po zapaleniu płuc: Jaki odsetek pacjentów leczonych w szpitalu z powodu zapalenia płuc wrócił do szpitala po wypisie. Polska: 8,30 %; 534 placówek.
K.I.15 Powrót do szpitala po POChP: Jaki odsetek pacjentów leczonych w szpitalu z powodu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) wrócił do szpitala po wypisie. Polska: 12,53 %; 501 placówek.
K.I.16 Amputacja po zabiegu naczyniowym: Jaki odsetek pacjentów po zabiegu naczyniowym wrócił do szpitala na dużą amputację kończyny. Polska: 0,902 %; 509 placówek.
K.I.17 Powrót do szpitala po bypassach: Jaki odsetek pacjentów po pomostowaniu aortalno-wieńcowym (bypassach) wrócił do szpitala po wypisie. Polska: 17,89 %; 48 placówek.
K.II.1 Powrót do szpitala z tą samą przyczyną: Jaki odsetek hospitalizacji kończy się ponownym przyjęciem z tej samej przyczyny. Najszerszy wskaźnik szpitalny w zbiorze: obejmuje cały szpital, nie jedną chorobę. Polska: 1,94 %; 847 placówek.
Śmiertelność
Zawał, zapalenie płuc i udar w czterech horyzontach czasu. Bez korekty o ciężkość przypadków, więc nie czytaj tego jako rankingu.
K.III.1A Śmiertelność po zawale w szpitalu: Jaki odsetek pacjentów z ostrym zawałem serca leczonych zabiegiem na naczyniach wieńcowych zmarł w trakcie hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 6,37 %; 157 placówek.
K.III.1B Śmiertelność po zawale w 30 dni: Jaki odsetek pacjentów z ostrym zawałem serca leczonych zabiegiem na naczyniach wieńcowych zmarł w ciągu 30 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 1,74 %; 157 placówek.
K.III.1C Śmiertelność po zawale w 90 dni: Jaki odsetek pacjentów z ostrym zawałem serca leczonych zabiegiem na naczyniach wieńcowych zmarł w ciągu 90 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 3,63 %; 157 placówek.
K.III.1D Śmiertelność po zawale w 365 dni: Jaki odsetek pacjentów z ostrym zawałem serca leczonych zabiegiem na naczyniach wieńcowych zmarł w ciągu 365 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 8,03 %; 153 placówek.
K.III.2A Śmiertelność po zapaleniu płuc w szpitalu: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu zapalenia płuc zmarł w trakcie hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 18,45 %; 579 placówek.
K.III.2B Śmiertelność po zapaleniu płuc w 30 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu zapalenia płuc zmarł w ciągu 30 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 5,43 %; 579 placówek.
K.III.2C Śmiertelność po zapaleniu płuc w 90 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu zapalenia płuc zmarł w ciągu 90 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 13,35 %; 579 placówek.
K.III.2D Śmiertelność po zapaleniu płuc w 365 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu zapalenia płuc zmarł w ciągu 365 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 23,39 %; 579 placówek.
K.III.3A Śmiertelność po udarze w szpitalu: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru zmarł w trakcie hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 13,94 %; 429 placówek.
K.III.3B Śmiertelność po udarze w 30 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru zmarł w ciągu 30 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 5,23 %; 429 placówek.
K.III.3C Śmiertelność po udarze w 90 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru zmarł w ciągu 90 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 9,37 %; 429 placówek.
K.III.3D Śmiertelność po udarze w 365 dni: Jaki odsetek pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru zmarł w ciągu 365 dni od zakończenia hospitalizacji. NFZ podaje ten wskaźnik za rok poprzedzający zestawienie. Polska: 16,57 %; 429 placówek.
Ile zabiegów wykonuje szpital
Sama liczba zabiegów w roku. Mówi o rutynie zespołu, nie o wyniku leczenia.
K.IV.1 Liczba endoprotez kolana: Ile pierwotnych endoprotezoplastyk stawu kolanowego wykonał szpital w roku. To liczba zabiegów, nie odsetek. Polska: 41 812 zabiegów; 265 placówek.
K.IV.2 Liczba endoprotez rewizyjnych: Ile rewizyjnych, czyli powtórnych, endoprotezoplastyk kolana i biodra wykonał szpital w roku. Polska: 8 143 zabiegów; 238 placówek.
K.IV.3 Liczba endoprotez biodra: Ile pierwotnych całkowitych endoprotezoplastyk stawu biodrowego wykonał szpital w roku. Polska: 53 394 zabiegów; 280 placówek.
K.IV.4 Liczba operacji jaskry i zaćmy: Ile hospitalizacji z zabiegiem leczenia jaskry lub zaćmy sprawozdała placówka w roku. Karta wskaźnika liczy hospitalizacje, nie zabiegi. Polska: 388 951 hospitalizacji; 263 placówek.
K.IV.5 Liczba witrektomii: Ile hospitalizacji z zabiegiem witrektomii lub fakowitrektomii (operacje ciała szklistego oka) sprawozdała placówka w roku. Polska: 32 584 hospitalizacji; 238 placówek.
K.IV.6 Liczba operacji bypassów: Ile hospitalizacji z pomostowaniem aortalno-wieńcowym (bypassami) sprawozdał ośrodek w roku. Polska: 10 918 hospitalizacji; 49 placówek.
Techniki małoinwazyjne
Jaki odsetek operacji wykonano laparoskopowo lub robotem zamiast metodą otwartą.
K.V.2 Prostatektomia małoinwazyjna: Jaki odsetek radykalnych prostatektomii (usunięcia prostaty z powodu raka) wykonano techniką małoinwazyjną, czyli laparoskopowo lub robotem. Polska: 94,84 %; 133 placówek.
K.V.3 Laparoskopia pęcherzyka żółciowego: Jaki odsetek usunięć pęcherzyka żółciowego wykonano laparoskopowo zamiast metodą otwartą. Polska: 92,96 %; 500 placówek.
K.V.4 Laparoskopia wyrostka: Jaki odsetek wycięć wyrostka robaczkowego wykonano laparoskopowo zamiast metodą otwartą. Polska: 71,50 %; 470 placówek.
Cięcia cesarskie, znieczulenie zewnątrzoponowe i nacięcie krocza. Trzy liczby, które porodówki różnią najbardziej.
K.V.1 Cięcia cesarskie: Jaki odsetek porodów w szpitalu zakończył się cięciem cesarskim. Polska: 48,39 %; 305 placówek.
K.V.7 Znieczulenie zewnątrzoponowe w porodzie: Jaki odsetek porodów drogami natury odbył się ze znieczuleniem zewnątrzoponowym (lub podpajęczynówkowym, gdy było medycznie uzasadnione). Polska: 27,44 %; 304 placówek.
K.V.8 Nacięcie krocza: Jaki odsetek porodów drogami natury odbył się z nacięciem krocza. Polska: 29,63 %; 304 placówek.
Organizacja pracy szpitala
Czas pobytu, SOR, tryb jednodniowy, leczenie onkologiczne bez hospitalizacji, średnia wycena. Opisują profil szpitala, nie jakość.
Z.III.2 Średni czas pobytu na SOR: Ile minut trwa średnio pobyt na szpitalnym oddziale ratunkowym, od przyjęcia w rozliczeniu do zakończenia świadczenia. Polska: 246,99 min; 246 placówek.
Z.IV.2 Średnia wycena hospitalizacji zabiegowej: Ile punktów rozliczeniowych NFZ przypada średnio na jedną hospitalizację zabiegową. To miara ciężkości i ceny wykonywanych zabiegów, nie jakości. Polska: 6 156,37 pkt na hospitalizację; 783 placówek.
Z.IV.3 Udział hospitalizacji z zabiegiem: Jaki odsetek wszystkich hospitalizacji w szpitalu obejmował zabieg z zakresu leczenia szpitalnego. Polska: 51,00 %; 831 placówek.
Z.IV.4 Radioterapia ambulatoryjna: Jaki odsetek radioterapii ośrodek udzielił ambulatoryjnie, bez hospitalizacji. Polska: 88,75 %; 51 placówek.
Z.IV.5 Chemioterapia ambulatoryjna: Jaki odsetek podań chemioterapii ośrodek wykonał ambulatoryjnie, bez hospitalizacji. Polska: 11,10 %; 191 placówek.
Przychodnie POZ
Osiem wskaźników przychodni: porady, teleporady, recepty, wizyty domowe i zgłaszalność do programów profilaktycznych. Wszystkie mierzą proces, żaden efekt zdrowotny.
Z.II.1 Porady lekarza POZ na pacjenta: Ile porad lekarza POZ przypada w roku na jednego pacjenta, który miał co najmniej jedną poradę. Polska: 5,86 porad na pacjenta; 6 093 placówek.
Z.IV.6 Teleporady w POZ: Jaki odsetek porad lekarza POZ odbył się jako teleporada. Polska: 8,95 %; 6 092 placówek.
Z.IV.7 Porady z receptą w POZ: Jaki odsetek porad w POZ wiązał się z wystawieniem recepty. Polska: 24,88 %; 6 456 placówek.
Z.IV.10 Zgłaszalność na mammografię: Jaki odsetek kobiet z listy przychodni POZ uprawnionych do programu profilaktyki raka piersi wykonał badanie w roku. Polska: 21,95 %; 6 100 placówek.
Z.IV.11 Zgłaszalność na cytologię: Jaki odsetek kobiet z listy przychodni POZ uprawnionych do programu profilaktyki raka szyjki macicy wykonał cytologię w roku. Polska: 3,17 %; 6 103 placówek.
Z.IV.12 Profilaktyka chorób krążenia: Jaki odsetek uprawnionych pacjentów z listy przychodni POZ przeszedł badanie w programie profilaktyki chorób układu krążenia (CHUK). Polska: 2,19 %; 6 103 placówek.
Z.IV.13 Zgłaszalność na badanie jelita grubego: Jaki odsetek uprawnionych pacjentów z listy przychodni POZ wykonał badanie w programie profilaktyki raka jelita grubego. Polska: 1,47 %; 6 098 placówek.
Poradnie specjalistyczne (AOS)
Cztery wskaźniki poradni: świadczenia na lekarza i na pacjenta, średnia wycena, teleporady.
Z.II.2 Świadczenia AOS na lekarza: Ile świadczeń w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS) przypada średnio na jednego lekarza u świadczeniodawcy. Polska: 1 647,15 świadczeń na lekarza; 4 864 placówek.
Z.II.3 Świadczenia AOS na pacjenta: Ile świadczeń w poradniach specjalistycznych przypada w roku na jednego pacjenta poradni. Polska: 5,02 świadczeń na pacjenta; 4 952 placówek.
Z.IV.9 Średnia wycena świadczenia AOS: Ile punktów rozliczeniowych NFZ przypada średnio na jedno świadczenie w poradni specjalistycznej. Polska: 98,38 pkt na świadczenie; 5 044 placówek.
Z.IV.14 Teleporady w AOS: Jaki odsetek porad w poradniach specjalistycznych odbył się jako teleporada. Polska: 3,24 %; 5 044 placówek.