Nowotwór złośliwy mózgu (C71): zachorowania w Polsce

Grupa C69–C72: Nowotwory złośliwe oka, mózgu i innych części ośrodkowego układu nerwowego · Dane: Narodowy Instytut Onkologii im. Marii…, Centrum e-Zdrowia, Rejestr Systemów Ko…, GUS, Bank Danych Lokalnych, „Ludność o…, okres KRN 2000–2023; GUS: ludność 31 XII 2023 · aktualizacja 2026-10-02

W 2023 r. do Krajowego Rejestru Nowotworów zgłoszono 2 424 zachorowania z kodem C71 (nowotwór złośliwy mózgu) — 6,44 na 100 tys. mieszkańców Polski. Wobec średniej z lat 2000–2004, czyli 2 626 zachorowań rocznie, liczba zgłoszeń spadła o 4 proc. Najwyższą zapadalność surową w 2023 r. ma grupa wieku 70-74: 16,17 na 100 tys. osób w tym wieku. To liczby o zachorowaniach, nie o leczeniu: zbiór nie mówi, ilu chorych się leczyło ani z jakim wynikiem.

Liczby

Zachorowania zgłoszone w 2023 r.: 2 424 zachorowań — 16. z 98; mediana 98 kodów: 323Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C71 ma 16. największą liczbę zgłoszonych zachorowań (2 424 wobec 323 zachorowań w medianie wszystkich kodów).
Zapadalność surowa w 2023 r.: 6,44 na 100 tys. mieszkańców — 16. z 98; mediana 98 kodów: 0,86Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C71 ma 16. najwyższą zapadalność surową (6,44 wobec 0,86 na 100 tys. mieszkańców w medianie wszystkich kodów).
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023: -4 % — 75. z 98; mediana 98 kodów: 36Liczba zgłoszeń z kodem C71 spadła o 4 proc. To 75. wartość ze 98 kodów; mediana wszystkich kodów to wzrost o 36 proc.
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r.: 46,8 % zgłoszeń — 50. z 98; mediana 98 kodów: 46,8Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C71 ma 49. najniższy udział kobiet (46,8 wobec 46,8 % zgłoszeń w medianie wszystkich kodów).
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r.: 43,9 % zgłoszeń — 77. z 98; mediana 98 kodów: 56,4Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C71 ma 22. najniższy udział osób po 65. roku życia (43,9 wobec 56,4 % zgłoszeń w medianie wszystkich kodów).
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023: 380 z 380 powiatów — 1. z 98; mediana 98 kodów: 331Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C71 ma najszerszy zasięg geograficzny zgłoszeń (380 wobec 331 z 380 powiatów w medianie wszystkich kodów).

Wskaźnik	Wartość	mediana 98 kodów	Pozycja	Okres
Zachorowania zgłoszone w 2023 r.	2 424 zachorowań	323	16/98	2023
Zapadalność surowa w 2023 r.	6,44 na 100 tys. mieszkańców	0,86	16/98	2023
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023	-4 %	36	75/98	2000–2023
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r.	46,8 % zgłoszeń	46,8	50/98	2023
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r.	43,9 % zgłoszeń	56,4	77/98	2023
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023	380 z 380 powiatów	331	1/98	2019–2023

Zachorowania zgłoszone w 2023 r. Liczba zgłoszeń do Krajowego Rejestru Nowotworów, nie liczba chorych i nie liczba leczonych. Jedna osoba z dwoma różnymi nowotworami stoi w dwóch kodach.
Zapadalność surowa w 2023 r. Zgłoszenia na 100 tys. mieszkańców Polski (37 636 508 osób, GUS, stan 31 XII 2023 r.). Współczynnik surowy: nie jest ustandaryzowany względem wieku.
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023. Porównanie dwóch pięcioletnich średnich, nie dwóch pojedynczych lat. Wzrost zgłoszeń może znaczyć więcej zachorowań, lepsze wykrywanie albo lepszą sprawozdawczość — zbiór nie rozstrzyga, która z tych rzeczy zadziałała.
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r. Zbiór ma tylko dwie kategorie płci. Przy nowotworach narządów jednej płci udział wynosi 0 albo 100 proc. i nic nie mierzy.
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r. Suma pięciu grup wieku od 65-69 do 85+ w podziale z pliku Krajowego Rejestru Nowotworów.
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023. Powiat bez wiersza w zbiorze nie wchodzi do tej liczby. Zbiór nie mówi, czy powiat to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania.

Zgłoszenia rok po roku (2000–2023)

Mianownikiem współczynnika jest ludność Polski z tego samego roku (GUS, stan 31 XII). Współczynnik jest surowy: nie jest ustandaryzowany względem wieku, więc samo starzenie się ludności podnosi go przy niezmiennej zachorowalności w każdym roczniku.

Rok	Zgłoszenia	Na 100 tys.	Udział w zgłoszeniach roku (98 kodów)
2000	2 612	6,83	2,20 %
2001	2 579	6,74	2,11 %
2002	2 562	6,70	2,04 %
2003	2 628	6,88	2,06 %
2004	2 750	7,20	2,13 %
2005	2 819	7,39	2,07 %
2006	2 949	7,73	2,16 %
2007	2 862	7,51	2,04 %
2008	2 808	7,36	1,96 %
2009	2 951	7,73	2,00 %
2010	2 780	7,22	1,91 %
2011	2 743	7,12	1,83 %
2012	2 833	7,35	1,79 %
2013	2 793	7,26	1,74 %
2014	2 651	6,89	1,61 %
2015	2 834	7,37	1,67 %
2016	2 657	6,91	1,56 %
2017	2 526	6,57	1,48 %
2018	2 701	7,03	1,56 %
2019	2 592	6,75	1,46 %
2020	2 497	6,56	1,66 %
2021	2 592	6,84	1,49 %
2022	2 498	6,61	1,35 %
2023	2 424	6,44	1,26 %

Płeć i wiek (2023)

Płeć	Zgłoszenia	Ludność	Na 100 tys. osób tej płci
Kobiety	1 135	19 454 109	5,83
Mężczyźni	1 289	18 182 399	7,09

Zbiór ma dwie kategorie płci i nic poza nimi.

Grupa wieku	Kobiety	Mężczyźni	Razem	Ludność	Na 100 tys.
00-04	11	24	35	1 631 988	2,14
05-09	18	15	33	1 983 572	1,66
10-14	12	22	34	2 051 068	1,66
15-19	13	17	30	1 909 096	1,57
20-24	11	12	23	1 786 731	1,29
25-29	17	46	63	2 083 051	3,02
30-34	39	42	81	2 573 966	3,15
35-39	33	63	96	2 990 800	3,21
40-44	54	75	129	3 177 592	4,06
45-49	67	81	148	2 929 547	5,05
50-54	74	99	173	2 443 343	7,08
55-59	105	123	228	2 182 033	10,45
60-64	134	154	288	2 343 827	12,29
65-69	159	178	337	2 519 590	13,38
70-74	162	179	341	2 108 909	16,17
75-79	116	82	198	1 320 176	15,00
80-84	57	49	106	784 361	13,51
85+	53	28	81	816 858	9,92

Województwa

Zapadalność to średnia roczna z pięciu lat: zachorowania z lat 2019–2023 podzielone przez sumę ludności z tych lat (osobolata). Pięć lat zamiast jednego, bo przy jednym roku liczby w mniejszych województwach skakałyby przypadkiem. Przy każdej wartości stoi 95-procentowy przedział ufności Wilsona.

Województwo	Zachorowania 2019–2023	Osobolata	Na 100 tys. rocznie	Przedział ufności 95%	Pozycja
Podlaskie	463	5 765 235	8,03	7,33 – 8,80	1/16
Łódzkie	957	12 006 543	7,97	7,48 – 8,49	2/16
Warmińsko-mazurskie	546	6 907 398	7,90	7,27 – 8,60	3/16
Śląskie	1 620	21 972 511	7,37	7,02 – 7,74	4/16
Kujawsko-pomorskie	707	10 124 522	6,98	6,49 – 7,52	5/16
Świętokrzyskie	416	5 967 901	6,97	6,33 – 7,67	6/16
Dolnośląskie	981	14 473 582	6,78	6,37 – 7,22	7/16
Podkarpackie	705	10 460 036	6,74	6,26 – 7,26	8/16
Opolskie	320	4 766 219	6,71	6,02 – 7,49	9/16
Lubelskie	680	10 239 161	6,64	6,16 – 7,16	10/16
Wielkopolskie	1 158	17 487 355	6,62	6,25 – 7,01	11/16
Małopolskie	1 080	17 132 609	6,30	5,94 – 6,69	12/16
Lubuskie	310	4 945 407	6,27	5,61 – 7,01	13/16
Mazowieckie	1 598	27 474 717	5,82	5,54 – 6,11	14/16
Pomorskie	678	11 778 790	5,76	5,34 – 6,21	15/16
Zachodniopomorskie	384	8 279 693	4,64	4,20 – 5,13	16/16

Przedziały ufności województwa o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica jest istotna statystycznie. Nie znaczy to, że tłumaczy ją opieka zdrowotna: współczynnik jest surowy, a województwa różnią się strukturą wieku.

Powiaty

Zachorowania z lat 2019–2023 przypisane do powiatu, podzielone przez osobolata tego powiatu. Zbiór nie mówi, czy powiat to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania — opis zbioru tego nie rozstrzyga, więc piszemy „przypisane do powiatu”. Współczynnik jest surowy: plik powiatowy nie ma wieku, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku.

Poniżej 20 powiatów o najwyższej zapadalności surowej z 380, które zgłosiły co najmniej jedno zachorowanie. Pełna lista wchodzi po wczytaniu strony.

Powiat	Województwo	Zachorowania 2019–2023	Osobolata	Na 100 tys. rocznie	Przedział ufności 95%
Gorzów Wielkopolski (miasto na prawach powiatu)	lubuskie	77	593 829	12,97	10,38 – 16,20
Piotrków Trybunalski (miasto na prawach powiatu)	łódzkie	42	344 417	12,19	9,02 – 16,48
powiat kętrzyński	warmińsko-mazurskie	35	295 017	11,86	8,53 – 16,50
powiat giżycki	warmińsko-mazurskie	32	273 687	11,69	8,28 – 16,51
Suwałki (miasto na prawach powiatu)	podlaskie	40	344 626	11,61	8,52 – 15,80
powiat suwalski	podlaskie	20	175 007	11,43	7,40 – 17,65
powiat tucholski	kujawsko-pomorskie	27	237 069	11,39	7,83 – 16,57
powiat mrągowski	warmińsko-mazurskie	27	242 279	11,14	7,66 – 16,21
powiat olecki	warmińsko-mazurskie	18	163 696	11,00	6,96 – 17,38
Sosnowiec (miasto na prawach powiatu)	śląskie	104	962 381	10,81	8,92 – 13,09
powiat wieruszowski	łódzkie	22	208 706	10,54	6,96 – 15,96
powiat piotrkowski	łódzkie	47	453 600	10,36	7,79 – 13,78
powiat kozienicki	mazowieckie	30	290 899	10,31	7,22 – 14,72
powiat radziejowski	kujawsko-pomorskie	20	194 021	10,31	6,67 – 15,92
powiat opolski (lubelskie)	lubelskie	29	285 122	10,17	7,08 – 14,61
Zamość (miasto na prawach powiatu)	lubelskie	30	300 588	9,98	6,99 – 14,25
Wałbrzych (miasto na prawach powiatu)	dolnośląskie	52	521 777	9,97	7,60 – 13,07
powiat szydłowiecki	mazowieckie	19	191 307	9,93	6,36 – 15,51
Jaworzno (miasto na prawach powiatu)	śląskie	43	443 015	9,71	7,21 – 13,07
Dąbrowa Górnicza (miasto na prawach powiatu)	śląskie	56	580 810	9,64	7,43 – 12,52

Przedziały ufności powiatu o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica nie jest przypadkiem. Iloraz skrajnych wartości to 8,09 — i jest zdominowany przez strukturę wieku, bo to współczynnik surowy. Plik powiatowy nie ma grupy wieku, więc standaryzacji policzyć się nie da, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku. Tej liczby nie czytaj jako różnicy w zachorowalności ani jako oceny opieki w powiecie.

Czego w tych danych nie ma

Umieralności, przeżyć i stadium zaawansowania. Zbiór liczy zachorowania i nic więcej.
Wieku w przekroju powiatowym. Plik powiatowy ma rok, powiat, kod i płeć — nie ma grupy wieku, więc standaryzacji po wieku na poziomie powiatu policzyć się nie da.
Ziarna gminnego. Rejestr kończy przekrój geograficzny na powiecie.
Odpowiedzi, czy powiat w zbiorze to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania. Opis zbioru ma jedno zdanie i tego nie mówi.
Czterech kodów powiatów bez nazwy: 1293, 1431, 0263, 0869. Plik ma 384 kody powiatów, a dziś powiatów jest 380. Te cztery mają w zbiorze pustą nazwę i razem 256 zachorowań ze wszystkich lat. Nie dopasowujemy ich do niczego i nie dorabiamy powiatów, których nie ma.
Informacji, czy wzrost zgłoszeń to więcej zachorowań, lepsze wykrywanie czy lepsza sprawozdawczość rejestru. Zbiór tego nie rozstrzyga.

Źródła

Powiązane

Inne: Nowotwory