Białaczka szpikowa (C92): zachorowania w Polsce

Grupa C81–C96: Nowotwory złośliwe, o potwierdzonym lub przypuszczalnym pierwotnym charakterze, tkanki limfatycznej, układu krwiotwórczego i tkanek pokrewnych · Dane: Narodowy Instytut Onkologii im. Marii…, Centrum e-Zdrowia, Rejestr Systemów Ko…, GUS, Bank Danych Lokalnych, „Ludność o…, okres KRN 2000–2023; GUS: ludność 31 XII 2023 · aktualizacja 2026-10-02

W 2023 r. do Krajowego Rejestru Nowotworów zgłoszono 1 283 zachorowania z kodem C92 (białaczka szpikowa) — 3,41 na 100 tys. mieszkańców Polski. Wobec średniej z lat 2000–2004, czyli 1 123 zachorowania rocznie, liczba zgłoszeń wzrosła o 16 proc. Najwyższą zapadalność surową w 2023 r. ma grupa wieku 80-84: 12,88 na 100 tys. osób w tym wieku. To liczby o zachorowaniach, nie o leczeniu: zbiór nie mówi, ilu chorych się leczyło ani z jakim wynikiem.

Liczby

Zachorowania zgłoszone w 2023 r.: 1 283 zachorowań — 28. z 98; mediana 98 kodów: 323Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C92 ma 28. największą liczbę zgłoszonych zachorowań (1 283 wobec 323 zachorowań w medianie wszystkich kodów).
Zapadalność surowa w 2023 r.: 3,41 na 100 tys. mieszkańców — 28. z 98; mediana 98 kodów: 0,86Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C92 ma 28. najwyższą zapadalność surową (3,41 wobec 0,86 na 100 tys. mieszkańców w medianie wszystkich kodów).
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023: 16 % — 59. z 98; mediana 98 kodów: 36Liczba zgłoszeń z kodem C92 wzrosła o 16 proc. To 59. wartość ze 98 kodów; mediana wszystkich kodów to wzrost o 36 proc.
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r.: 46,7 % zgłoszeń — 53. z 98; mediana 98 kodów: 46,8Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C92 ma 46. najniższy udział kobiet (46,7 wobec 46,8 % zgłoszeń w medianie wszystkich kodów).
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r.: 55,4 % zgłoszeń — 51. z 98; mediana 98 kodów: 56,4Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C92 ma 48. najniższy udział osób po 65. roku życia (55,4 wobec 56,4 % zgłoszeń w medianie wszystkich kodów).
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023: 379 z 380 powiatów — 23. z 98; mediana 98 kodów: 331Wśród 98 kodów ICD-10 w tym zbiorze C92 ma 23. najszerszy zasięg geograficzny zgłoszeń (379 wobec 331 z 380 powiatów w medianie wszystkich kodów).

Wskaźnik	Wartość	mediana 98 kodów	Pozycja	Okres
Zachorowania zgłoszone w 2023 r.	1 283 zachorowań	323	28/98	2023
Zapadalność surowa w 2023 r.	3,41 na 100 tys. mieszkańców	0,86	28/98	2023
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023	16 %	36	59/98	2000–2023
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r.	46,7 % zgłoszeń	46,8	53/98	2023
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r.	55,4 % zgłoszeń	56,4	51/98	2023
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023	379 z 380 powiatów	331	23/98	2019–2023

Zachorowania zgłoszone w 2023 r. Liczba zgłoszeń do Krajowego Rejestru Nowotworów, nie liczba chorych i nie liczba leczonych. Jedna osoba z dwoma różnymi nowotworami stoi w dwóch kodach.
Zapadalność surowa w 2023 r. Zgłoszenia na 100 tys. mieszkańców Polski (37 636 508 osób, GUS, stan 31 XII 2023 r.). Współczynnik surowy: nie jest ustandaryzowany względem wieku.
Zmiana: średnia 2000–2004 wobec 2019–2023. Porównanie dwóch pięcioletnich średnich, nie dwóch pojedynczych lat. Wzrost zgłoszeń może znaczyć więcej zachorowań, lepsze wykrywanie albo lepszą sprawozdawczość — zbiór nie rozstrzyga, która z tych rzeczy zadziałała.
Udział kobiet w zachorowaniach 2023 r. Zbiór ma tylko dwie kategorie płci. Przy nowotworach narządów jednej płci udział wynosi 0 albo 100 proc. i nic nie mierzy.
Udział osób 65+ w zachorowaniach 2023 r. Suma pięciu grup wieku od 65-69 do 85+ w podziale z pliku Krajowego Rejestru Nowotworów.
Powiaty ze zgłoszeniem w 2019–2023. Powiat bez wiersza w zbiorze nie wchodzi do tej liczby. Zbiór nie mówi, czy powiat to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania.

Zgłoszenia rok po roku (2000–2023)

Mianownikiem współczynnika jest ludność Polski z tego samego roku (GUS, stan 31 XII). Współczynnik jest surowy: nie jest ustandaryzowany względem wieku, więc samo starzenie się ludności podnosi go przy niezmiennej zachorowalności w każdym roczniku.

Rok	Zgłoszenia	Na 100 tys.	Udział w zgłoszeniach roku (98 kodów)
2000	1 022	2,67	0,86 %
2001	1 090	2,85	0,89 %
2002	1 069	2,80	0,85 %
2003	1 244	3,26	0,98 %
2004	1 191	3,12	0,92 %
2005	1 223	3,21	0,90 %
2006	1 230	3,23	0,90 %
2007	1 205	3,16	0,86 %
2008	1 217	3,19	0,85 %
2009	1 229	3,22	0,83 %
2010	1 179	3,06	0,81 %
2011	1 226	3,18	0,82 %
2012	1 297	3,37	0,82 %
2013	1 306	3,39	0,81 %
2014	1 396	3,63	0,85 %
2015	1 256	3,27	0,74 %
2016	1 239	3,22	0,73 %
2017	1 274	3,31	0,75 %
2018	1 304	3,39	0,75 %
2019	1 394	3,63	0,79 %
2020	1 176	3,09	0,78 %
2021	1 348	3,56	0,78 %
2022	1 292	3,42	0,70 %
2023	1 283	3,41	0,67 %

Płeć i wiek (2023)

Płeć	Zgłoszenia	Ludność	Na 100 tys. osób tej płci
Kobiety	599	19 454 109	3,08
Mężczyźni	684	18 182 399	3,76

Zbiór ma dwie kategorie płci i nic poza nimi.

Grupa wieku	Kobiety	Mężczyźni	Razem	Ludność	Na 100 tys.
00-04	5	6	11	1 631 988	0,67
05-09	4	5	9	1 983 572	0,45
10-14	7	9	16	2 051 068	0,78
15-19	11	10	21	1 909 096	1,10
20-24	10	8	18	1 786 731	1,01
25-29	12	14	26	2 083 051	1,25
30-34	11	22	33	2 573 966	1,28
35-39	24	19	43	2 990 800	1,44
40-44	33	26	59	3 177 592	1,86
45-49	29	43	72	2 929 547	2,46
50-54	31	42	73	2 443 343	2,99
55-59	38	37	75	2 182 033	3,44
60-64	50	66	116	2 343 827	4,95
65-69	78	105	183	2 519 590	7,26
70-74	94	117	211	2 108 909	10,01
75-79	61	66	127	1 320 176	9,62
80-84	48	53	101	784 361	12,88
85+	53	36	89	816 858	10,90

Województwa

Zapadalność to średnia roczna z pięciu lat: zachorowania z lat 2019–2023 podzielone przez sumę ludności z tych lat (osobolata). Pięć lat zamiast jednego, bo przy jednym roku liczby w mniejszych województwach skakałyby przypadkiem. Przy każdej wartości stoi 95-procentowy przedział ufności Wilsona.

Województwo	Zachorowania 2019–2023	Osobolata	Na 100 tys. rocznie	Przedział ufności 95%	Pozycja
Łódzkie	684	12 006 543	5,70	5,29 – 6,14	1/16
Warmińsko-mazurskie	329	6 907 398	4,76	4,28 – 5,31	2/16
Opolskie	216	4 766 219	4,53	3,97 – 5,18	3/16
Śląskie	915	21 972 511	4,16	3,90 – 4,44	4/16
Dolnośląskie	590	14 473 582	4,08	3,76 – 4,42	5/16
Świętokrzyskie	234	5 967 901	3,92	3,45 – 4,46	6/16
Lubelskie	363	10 239 161	3,55	3,20 – 3,93	7/16
Podkarpackie	367	10 460 036	3,51	3,17 – 3,89	8/16
Wielkopolskie	581	17 487 355	3,32	3,06 – 3,60	9/16
Zachodniopomorskie	238	8 279 693	2,87	2,53 – 3,26	10/16
Mazowieckie	781	27 474 717	2,84	2,65 – 3,05	11/16
Kujawsko-pomorskie	272	10 124 522	2,69	2,39 – 3,03	12/16
Podlaskie	150	5 765 235	2,60	2,22 – 3,05	13/16
Małopolskie	422	17 132 609	2,46	2,24 – 2,71	14/16
Lubuskie	110	4 945 407	2,22	1,85 – 2,68	15/16
Pomorskie	241	11 778 790	2,05	1,80 – 2,32	16/16

Przedziały ufności województwa o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica jest istotna statystycznie. Nie znaczy to, że tłumaczy ją opieka zdrowotna: współczynnik jest surowy, a województwa różnią się strukturą wieku.

Powiaty

Zachorowania z lat 2019–2023 przypisane do powiatu, podzielone przez osobolata tego powiatu. Zbiór nie mówi, czy powiat to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania — opis zbioru tego nie rozstrzyga, więc piszemy „przypisane do powiatu”. Współczynnik jest surowy: plik powiatowy nie ma wieku, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku.

1 z 380 powiatów nie ma w zbiorze żadnego wiersza z tym kodem w latach 2019–2023. Nie piszemy tam zera: plik ma osobno 121 238 wierszy z jawnym zerem, więc brak wiersza znaczy w nim coś innego.

Poniżej 20 powiatów o najwyższej zapadalności surowej z 379, które zgłosiły co najmniej jedno zachorowanie. Pełna lista wchodzi po wczytaniu strony.

Powiat	Województwo	Zachorowania 2019–2023	Osobolata	Na 100 tys. rocznie	Przedział ufności 95%
powiat skierniewicki	łódzkie	15	189 761	7,90	4,79 – 13,04
powiat głubczycki	opolskie	17	218 804	7,77	4,85 – 12,44
Łódź (miasto na prawach powiatu)	łódzkie	258	3 328 263	7,75	6,86 – 8,76
powiat nowomiejski	warmińsko-mazurskie	16	213 284	7,50	4,62 – 12,19
powiat łaski	łódzkie	18	246 166	7,31	4,63 – 11,56
Piotrków Trybunalski (miasto na prawach powiatu)	łódzkie	25	344 417	7,26	4,92 – 10,72
powiat łęczycki	łódzkie	17	238 853	7,12	4,44 – 11,40
powiat ostródzki	warmińsko-mazurskie	34	504 958	6,73	4,82 – 9,41
powiat oławski	dolnośląskie	26	386 226	6,73	4,59 – 9,86
powiat piotrkowski	łódzkie	29	453 600	6,39	4,45 – 9,18
Suwałki (miasto na prawach powiatu)	podlaskie	22	344 626	6,38	4,22 – 9,67
Chorzów (miasto na prawach powiatu)	śląskie	33	517 991	6,37	4,54 – 8,95
Tarnobrzeg (miasto na prawach powiatu)	podkarpackie	14	224 196	6,24	3,72 – 10,48
powiat trzebnicki	dolnośląskie	27	434 024	6,22	4,28 – 9,05
Dąbrowa Górnicza (miasto na prawach powiatu)	śląskie	35	580 810	6,03	4,33 – 8,38
powiat sieradzki	łódzkie	34	568 846	5,98	4,28 – 8,35
powiat rawski	łódzkie	14	235 016	5,96	3,55 – 10,00
powiat janowski	lubelskie	13	219 490	5,92	3,46 – 10,13
Opole (miasto na prawach powiatu)	opolskie	37	634 885	5,83	4,23 – 8,03
powiat oleśnicki	dolnośląskie	31	533 325	5,81	4,10 – 8,25

Przedziały ufności powiatu o najwyższej i najniższej zapadalności nie zachodzą na siebie, więc ta różnica nie jest przypadkiem. Iloraz skrajnych wartości to 38,25 — i jest zdominowany przez strukturę wieku, bo to współczynnik surowy. Plik powiatowy nie ma grupy wieku, więc standaryzacji policzyć się nie da, a powiat o starszej ludności ma wyższą zapadalność surową przy tej samej zachorowalności w każdym roczniku. Tej liczby nie czytaj jako różnicy w zachorowalności ani jako oceny opieki w powiecie.

Czego w tych danych nie ma

Umieralności, przeżyć i stadium zaawansowania. Zbiór liczy zachorowania i nic więcej.
Wieku w przekroju powiatowym. Plik powiatowy ma rok, powiat, kod i płeć — nie ma grupy wieku, więc standaryzacji po wieku na poziomie powiatu policzyć się nie da.
Ziarna gminnego. Rejestr kończy przekrój geograficzny na powiecie.
Odpowiedzi, czy powiat w zbiorze to miejsce zamieszkania chorego, czy miejsce rozpoznania. Opis zbioru ma jedno zdanie i tego nie mówi.
Czterech kodów powiatów bez nazwy: 1293, 1431, 0263, 0869. Plik ma 384 kody powiatów, a dziś powiatów jest 380. Te cztery mają w zbiorze pustą nazwę i razem 256 zachorowań ze wszystkich lat. Nie dopasowujemy ich do niczego i nie dorabiamy powiatów, których nie ma.
Informacji, czy wzrost zgłoszeń to więcej zachorowań, lepsze wykrywanie czy lepsza sprawozdawczość rejestru. Zbiór tego nie rozstrzyga.

Źródła

Powiązane

Inne: Nowotwory