Operacja zaćmy: gdzie najlepiej? Co mówią kolejki i wskaźniki NFZ, a czego nie mówią

Poradnik dla pacjenta · dane: kolejki: sierpień 2026; wskaźniki jakości NFZ: 2025 · aktualizacja 2026-09-29

Ośrodek do operacji zaćmy wybierasz sam: to zabieg planowy, skierowanie jest ważne w każdej placówce z umową z NFZ w całej Polsce, a kolejki są jawne. W sierpniu 2026 r. połowa z 259 kolejek podawała średni czas dłuższy niż 35 dni, co dziesiąta ponad 114 dni, a mediany województw sięgają od 19 do 76,5 dni. NFZ publikuje też trzy wskaźniki powikłań dla każdego z 263 ośrodków, tylko że wskaźnik pogorszenia ostrości widzenia, który rozjeżdża się od 0,0 do 33,4 proc., mierzy głównie to, czy ośrodek rozlicza wizytę kontrolną i wpisuje pomiar, a nie jakość chirurgii. Dlatego pytaj o kolejkę, liczbę zabiegów i wizytę kontrolną, a wskaźniki czytaj z zastrzeżeniami opisanymi niżej.

Pytania, które warto zadać szpitalowi

1. Ile się czeka w tym ośrodku i czy w sąsiednim województwie krócej?

Zaćma to zabieg planowy, a różnice między kolejkami są duże. Skierowanie jest ważne w całej Polsce, więc krótsza kolejka w sąsiednim województwie to realna opcja.

Co mówią liczby: Mediana kolejek to 35 dni (tryb pilny: 23), co dziesiąta kolejka przekracza 114 dni, a w 17 z 158 miejsc tryb pilny trwa dłużej niż stabilny. To średni czas osób już przyjętych; pierwszego wolnego terminu NFZ nie publikuje. Listę 272 miejsc z czasem oczekiwania masz na stronie kolejki, a bieżące sprawozdanie placówki w wyszukiwarce NFZ „Terminy leczenia”.

2. Ile operacji zaćmy rocznie wykonuje ten ośrodek?

Przy zabiegu planowym liczba operacji jest najprostszą miarą rutyny. NFZ podaje ją pośrednio: jako mianownik wskaźników jakości, czyli liczbę hospitalizacji w celu usunięcia zaćmy w każdym ośrodku.

Co mówią liczby: Połowa ośrodków wykonuje mniej niż 1 261 operacji rocznie, jedna czwarta mniej niż 905, największy 7 678. Liczbę dla konkretnego ośrodka znajdziesz w tabeli placówek na stronie wskaźnika K.I.8 i w profilu szpitala na /szpitale.

3. Czy po operacji będzie wizyta kontrolna i kto zmierzy ostrość widzenia?

Wizyta kontrolna po zaćmie to osobny produkt rozliczeniowy. Wskaźnik NFZ „pogorszenie ostrości widzenia” powstaje tylko wtedy, gdy ktoś tę wizytę rozliczy i wpisze pomiar, więc ośrodek bez kontroli wygląda w nim lepiej niż ośrodek, który kontroluje wszystkich.

Co mówią liczby: Polska: 3,27 proc., mediana ośrodka 2,25 proc., rozrzut od 0,0 do 33,4 proc. Karta wskaźnika nie podaje okna czasowego, progu zmiany ani punktu odniesienia, więc liczba mierzy sprawozdawczość, nie chirurgię. Zapytaj wprost, kiedy i gdzie będzie kontrola.

4. Jak często zdarzają się tu pęknięcie torebki tylnej i zapalenie wnętrza gałki?

To dwa twarde powikłania, które NFZ liczy dla każdego ośrodka. Są rzadkie, więc większość ośrodków sprawozdaje zero. Zero to zero w sprawozdaniu, nie dowód braku powikłań; zapytaj lekarza o własne liczby ośrodka.

Co mówią liczby: Pęknięcie torebki tylnej: Polska 0,105 proc., 187 z 263 ośrodków podało zero. Zapalenie wnętrza gałki: Polska 0,042 proc., 213 z 263 ośrodków podało zero. Zapalenie jako jedyne z tych zdarzeń samo wymusza leczenie, więc jego sprawozdawczość jest najbardziej wiarygodna; tak wynika z naszej analizy, do której link jest niżej.

Liczby dla Polski

Co mierzyWartośćOkres
Kolejka na operację zaćmy (mediana kolejek, tryb stabilny)35 dnisierpień 2026
Oczekujący na operację zaćmy w kraju59 180 osóbsierpień 2026
Operacji zaćmy rocznie w typowym ośrodku (mediana)1 261 zabiegów2025
Sprawozdane pogorszenie ostrości widzenia: Polska (K.I.8)3,27 % zabiegów2025
Pęknięcie torebki tylnej: Polska (K.I.7)0,105 % zabiegów2025
Zapalenie wnętrza gałki ocznej: Polska (K.I.9)0,042 % zabiegów2025

Jak znaleźć szpital w swoim województwie

Tabela podaje dla każdego województwa liczbę ośrodków ze wskaźnikami NFZ, medianę operacji rocznie, medianę czasu oczekiwania i liczbę oczekujących (tryb stabilny, sierpień 2026). Skierowanie jest ważne w całej Polsce, więc porównaj też województwa sąsiednie.

WojewództwoOśrodków ze wskaźnikami NFZMediana operacji rocznieMediana kolejki (dni)Oczekujących
dolnośląskie211 254424 587
kujawsko-pomorskie191 454484 952
łódzkie211 318443 938
lubelskie161 111192 170
lubuskie81 247772 838
małopolskie261 027252 816
mazowieckie251 4185311 425
opolskie81 021431 111
podkarpackie131 183282 091
podlaskie91 028281 090
pomorskie161 211364 280
śląskie281 349336 299
świętokrzyskie101 103241 411
warmińsko-mazurskie81 382602 544
wielkopolskie261 237446 203
zachodniopomorskie91 584201 425

Kolejka na zaćmę: ranking województw i lista miejsc

Czego liczby nie powiedzą

Najczęstsze pytania

Czy mogę operować zaćmę w innym województwie?

Tak. Art. 30 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej daje prawo wyboru szpitala spośród wszystkich z umową z NFZ, a skierowanie na leczenie szpitalne (art. 58) jest ważne w całym kraju. Możesz jednak stać tylko na jednej liście oczekujących na to świadczenie (art. 20).

Dlaczego nie układacie rankingu ośrodków po wskaźniku ostrości widzenia?

Bo wskaźnik mierzy sprawozdawczość. W naszej analizie ośrodki najgorsze na pogorszeniu widzenia miały mniej pęknięć torebki tylnej niż najlepsze, a rozrzut od 0,0 do 33,4 proc. wynika z tego, czy ośrodek rozlicza wizytę kontrolną i wpisuje pomiar. Ranking po takiej liczbie wprowadzałby w błąd.

Co to jest „pierwszy wolny termin” i dlaczego go tu nie ma?

To data, na którą placówka może Cię zapisać dziś. NFZ zbiera to pole od świadczeniodawców, ale w zrzucie API było puste we wszystkich kolejkach, więc pokazujemy średni rzeczywisty czas oczekiwania osób już przyjętych. O termin zapytaj w placówce.

Jak sprawdzić kolejkę w konkretnej placówce?

Na stronie /kolejki/zabiegi-w-zakresie-soczewki-zacma jest lista miejsc z liczbą oczekujących i średnim czasem, osobno dla trybu stabilnego i pilnego. Bieżące sprawozdanie znajdziesz w wyszukiwarce NFZ „Terminy leczenia”, do której link jest w źródłach.

Skąd pochodzą te liczby?

Kolejki: API NFZ „Terminy leczenia”, sprawozdania za sierpień 2026. Wskaźniki K.I.7, K.I.8 i K.I.9 oraz liczba zabiegów per ośrodek: plik NFZ „Wskaźniki jakości opieki zdrowotnej 2025” z BIP, zweryfikowany z agregatami Centrum e-Zdrowia. Adresy są w źródłach na dole strony.

Źródła

Zestawienia i strony z danymi

Artykuły

Hasła słownika

Inne: Jak wybrać szpital

Poród · Endoproteza biodra lub kolana · Zawał serca