Szpital do endoprotezy wybierasz sam. Skierowanie od lekarza jest ważne w każdym szpitalu z umową z NFZ w całej Polsce, a listy oczekujących są jawne, więc możesz porównać placówki zamiast zapisać się do najbliższej. NFZ publikuje dla każdego szpitala liczbę endoprotezoplastyk w roku, odsetek pacjentów, którzy trafili na rehabilitację w ciągu 42 dni, średni pobyt i udział operacji rewizyjnych, a osobno czas oczekiwania w każdej kolejce. W 2025 r. połowa z 283 szpitali wykonała mniej niż 332 zabiegów, a na endoprotezę biodra czeka się w połowie kolejek dłużej niż 240 dni (stan: sierpień 2026). Poniżej pytania i liczby, które na nie odpowiadają.
Przy zabiegu planowym liczba operacji to najprostsza miara rutyny zespołu. NFZ podaje ją z nazwy dla każdego szpitala, osobno dla biodra, kolana i operacji rewizyjnych.
Co mówią liczby: Połowa szpitali wykonuje mniej niż 178,5 pierwotnych endoprotez biodra rocznie, jedna czwarta mniej niż 132,8, a największy ośrodek 1 696. Duża liczba nie znaczy automatycznie „lepiej”, ale mała powinna skłonić do pytania, kto i jak często operuje.
Różnice między kolejkami sięgają setek dni, a skierowanie jest ważne w całej Polsce. Możesz stać tylko na jednej liście oczekujących na dane świadczenie (art. 20 ustawy), więc wybierz ją świadomie.
Co mówią liczby: Mediana kolejek na biodro to 240 dni, ale co dziesiąta kolejka przekracza 655 dni; kolano: mediana 276, co dziesiąta ponad 840. To średni czas osób już przyjętych, nie pierwszy wolny termin: tego NFZ nie publikuje. Listę miejsc z czasem oczekiwania masz na /kolejki, a aktualne sprawozdanie placówki w wyszukiwarce NFZ „Terminy leczenia”.
Efekt endoprotezy zależy od rehabilitacji. NFZ liczy, ilu pacjentów zaczęło ją w ciągu 42 dni, ale tylko u tego samego świadczeniodawcy. Szpital bez własnej rehabilitacji wypada nisko nawet wtedy, gdy jego pacjenci ćwiczą gdzie indziej.
Co mówią liczby: Polska: 26,5 proc., mediana szpitala 22,4 proc., rozrzut od 0,0 do 94,2 proc. Niska wartość to powód, żeby zapytać, gdzie i od kiedy będziesz się rehabilitować, a nie dowód, że szpital o to nie dba.
Pobyt mówi o organizacji oddziału i o tym, jak szybko pacjent wstaje. Krótszy nie zawsze znaczy lepiej: bywa skutkiem wcześniejszego przeniesienia na rehabilitację.
Co mówią liczby: Polska: 6,3 dnia, mediana szpitala 6,2, rozrzut od 2,0 do 19,3 dnia. Zapytaj, co decyduje o wypisie i dokąd trafisz po nim.
Rewizja to poprawka wcześniejszej endoprotezy. Wysoki udział często znaczy, że szpital jest ośrodkiem, do którego trafiają trudne przypadki z innych placówek. Dane NFZ nie łączą rewizji z pierwotną operacją, więc nie da się z nich odczytać, ile własnych operacji szpital poprawia.
Co mówią liczby: Polska: 8,3 proc. wszystkich zabiegów (9 748 rewizji), mediana szpitala 6,5 proc., najwyżej 40,8 proc. Zapytaj wprost, jaki odsetek własnych pacjentów szpital reoperuje; NFZ tej liczby nie publikuje.
NFZ i Centrum e-Zdrowia policzyły zgony w ciągu 90 dni po endoprotezie biodra dla każdego szpitala. Liczba obejmuje jednak także złamania szyjki kości udowej u osób starszych, operowane w trybie nagłym, więc jest o wiele wyższa niż przy zabiegach planowych.
Co mówią liczby: Polska: 2,92 proc. hospitalizacji w latach 2017–2024, przy 24,7 proc. przyjęć nagłych. Na /smiertelnosc-pooperacyjna każda wartość ma przedział ufności i osobny odsetek dla przyjęć nagłych i planowych. Nie porównuj szpitala urazowego z ośrodkiem planowym po samej liczbie.
| Co mierzy | Wartość | Okres |
|---|---|---|
| Endoprotezoplastyk rocznie w typowym szpitalu (mediana) | 332 zabiegów | 2025 |
| Pierwotnych endoprotez biodra rocznie (mediana szpitala) | 179 zabiegów | 2025 |
| Kolejka na endoprotezę biodra (mediana kolejek, tryb stabilny) | 240 dni | sierpień 2026 |
| Rehabilitacja w 42 dni od zabiegu: Polska | 26,5 % pacjentów | 2025 |
| Średni pobyt: Polska | 6,3 dni | 2025 |
| Udział operacji rewizyjnych: Polska | 8,3 % zabiegów | 2025 |
| Zgony w 90 dni po endoprotezie biodra: Polska | 2,92 % hospitalizacji | 2017–2024 |
Tabela podaje liczbę szpitali w zestawieniu oraz medianę zabiegów i rehabilitacji w 42 dni w każdym województwie. Skierowanie jest ważne w całej Polsce, więc sprawdź też województwa sąsiednie.
| Województwo | Szpitali w zestawieniu | Mediana zabiegów rocznie | Mediana rehabilitacji w 42 dni (%) |
|---|---|---|---|
| dolnośląskie | 19 | 356 | 24,0 |
| kujawsko-pomorskie | 12 | 504 | 39,9 |
| łódzkie | 20 | 336 | 21,0 |
| lubelskie | 17 | 257 | 28,1 |
| lubuskie | 7 | 415 | 23,4 |
| małopolskie | 29 | 315 | 42,5 |
| mazowieckie | 31 | 445 | 22,5 |
| opolskie | 9 | 289 | 9,9 |
| podkarpackie | 19 | 299 | 35,3 |
| podlaskie | 14 | 252 | 22,2 |
| pomorskie | 10 | 421 | 21,6 |
| śląskie | 32 | 342 | 12,6 |
| świętokrzyskie | 12 | 338 | 19,5 |
| warmińsko-mazurskie | 14 | 310 | 24,7 |
| wielkopolskie | 28 | 277 | 20,9 |
| zachodniopomorskie | 10 | 403 | 12,8 |
Endoprotezy: filtr po województwie
Tak. Art. 30 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej daje prawo wyboru szpitala spośród wszystkich z umową z NFZ, a art. 58 mówi, że do leczenia szpitalnego potrzebujesz skierowania; to skierowanie jest ważne w całym kraju.
Nie. Art. 20 ustawy o świadczeniach mówi, że na dane świadczenie możesz wpisać się na jedną listę oczekujących. Dlatego porównaj kolejki przed zapisem: lista miejsc z czasem oczekiwania jest na /kolejki/endoprotezoplastyka-stawu-biodrowego.
Nie zawsze, ale przy zabiegu planowym liczba operacji jest najprostszą miarą rutyny zespołu. NFZ liczy ją bez mianownika (wskaźniki K.IV.1 i K.IV.3), więc mówi o skali, nie o wyniku. Połącz ją z pytaniem o rehabilitację i o to, kto operuje.
Bo NFZ liczy ją tylko u tego samego świadczeniodawcy. Pacjent, który ćwiczy w innym ośrodku albo bliżej domu, nie wchodzi do licznika. Niska wartość to powód do pytania, nie ocena szpitala.
Z aplikacji NFZ „Porównanie placówek: endoprotezoplastyki” (Zdrowe Dane, dane za 2025 r.), z API NFZ „Terminy leczenia” (sprawozdania za sierpień 2026) i z planszy „Śmiertelność pooperacyjna” NFZ i Centrum e-Zdrowia (2017–2024). Adresy są w źródłach na dole strony.